Hoe gaat het toe in onze kerken?

Nog nooit in onze kerk geweest? Misschien is het dan een beetje vreemd? Hieronder vertellen we in het kort wat u kunt verwachten, op een gemiddelde zondagmorgen. Als U meer uitgebreide informatie over (onze) liturgie wilt lezen, vindt u hier een file over liturgie - meer in het algemeen -dat U kunt downloaden.

Begroeting

Als u binnenkomt - de meeste kerkgangers komen zo'n tien minuten van te voren - wordt u begroet door de predikant (in toga) en de ouderling van dienst; deze laatste is formeel verantwoordelijk voor de goede gang van zaken in de kerkdienst. U krijgt een of twee liedboeken uitgereikt - die hoeft u dus niet mee te nemen. Om precies tien uur gaat de ouderling achter de microfoon staan. Hij (of zij) begint met een aantal min of meer zakelijke mededelingen.

Dan komt de predikant aan het woord: de dienst begint. Hij begint met een groet en spreekt een gebed uit. Daarna volgt een lied, meestal de "psalm van de zondag", dat is een psalm die volgens oude tradities op deze zondag wordt gezongen.

Kyrie

Het daarna volgende onderdeel van de dienst heet Kyrie. Dat is een afkorting van Kyrie Eleison, een Griekse uitdrukking die betekent "Ontferm u Heer". Het is een gebed, waarin de voorganger (in dit geval vaak een diaken) concrete noden die de afgelopen week zijn opgevallen, uitspreekt.

Gloria

Dan volgt het Gloria. Dat is een verkondiging van Gods eer, in de hemel en op de aarde, in het geloof dat de nood van de wereld het einde niet is. De predikant spreekt of zingt dit Gloria, door de gemeente met een lied beantwoord.

Lezing

Daarna begint een nieuw hoofdonderdeel van de dienst: de Woorddienst. Daarin staat de bijbel en de uitleg ervan centraal. Het begint met een gebed, uitgesproken door de ouderling. Dan worden eerst de kinderen naar voren geroepen: voor hen wordt de lezing verteld in de vorm van een kinderverhaal. Ze verlaten daarna de kerkzaal en gaan naar de kindernevendienst. Dan begint de "echte" lezing, gedaan door de "lector", een gemeentelid. Meestal is het een gedeelte uit het oude en een deel uit het nieuwe testament. En meestal is het geen willekeurige keuze (bijvoorbeeld van de predikant) maar wordt de keuze bepaald door het leesrooster dat wordt gebruikt. Daarin staat voor elke zondag in het kerkelijk jaar aangegeven welke tekst daarbij hoort.

Verkondiging

En vervolgens is er dat, wat meestal de "preek" wordt genoemd. Wij noemen het liever "Verkondiging" vanwege de essentie van de inhoud ervan: de verkondiging van Gods heil voor de wereld - dus voor ons. Na het amen, waarmee de predikant de verkondiging afsluit, komen de kinderen van de kindernevendienst terug in de kerk, en in een kort gesprekje vertellen ze aan predikant en gemeente wat ze "boven" gedaan hebben.

Collecte en gebeden

Als antwoord op de verkondiging volgt dan de collecte, of eigenlijk: twee collectes, voor twee doelen die door een diaken worden toegelicht. En de gebeden, uitgesproken door de predikant. Deze eindigen met een gezamenlijk uitgesproken Onze Vader.

Zegen

En de dienst wordt afgesloten met een zegen, uitgesproken door de voorganger met een zegenend gebaar. Een rituele onderstreping van waar het in de kerkdienst over ging, zoals een handdruk bij afscheid.

Liederen

Er wordt tijdens de dienst heel wat gezongen. Daar houden wij van, al of niet met een koor. De liederen zijn zorgvuldig gekozen; de gemeente kan er in reageren op de verschillende onderdelen van de dienst. Het kunnen psalmen zijn (vertalingen van teksten uit een van de boeken uit het oude testament) of gezangen; dat zijn vaak meer moderne liederen.

Meestal wordt gezongen uit het "Liedboek van de Kerken" of uit "Tussentijds". Zoals gezegd krijgt u deze bundels bij de ingang van de kerk uitgereikt.